Enzo Maresca kế nhiệm Guardiola tại Man City: Từ “mọt sách” đến tướng đỉnh Etihad

Enzo Maresca chuẩn bị viết chương mới trong sự nghiệp khi chính thức dẫn dắt Man City, kế thừa di sản khổng lồ mà Pep Guardiola để lại sau một thập kỷ thống trị sân Etihad.

Người quen của Man City

Maresca không phải gương mặt xa lạ với Man City. Ông từng làm việc tại CLB này hai lần trước đó. Mùa 2020-2021, Maresca cầm quân đội U23, giúp thế hệ trẻ như Cole Palmer, Morgan Rogers và Liam Delap đăng quang giải Ngoại hạng Anh 2. Sau trải nghiệm ngắn ngủi và không thành công ở Parma, ông quay lại làm trợ lý cho Guardiola, đóng góp quan trọng vào cú ăn ba lịch sử năm 2023.

Chính vì thế, Man City không cần thay đổi mang tính cách mạng. Maresca nắm rõ hệ thống, am hiểu nhân sự và được chính Guardiola đánh giá rất cao.

“Enzo là một trong những HLV xuất sắc nhất thế giới. Những gì cậu ấy làm ở Chelsea chưa được công nhận đúng mức,” Guardiola nói hồi tháng 12 năm ngoái. Năm năm trước đó, ông cũng từng nhận định Maresca mang tiềm năng tương tự Mikel Arteta.

Vết dấu Chelsea và bài kiểm tra lớn nhất

Dù vậy, giới chuyên môn châu Âu vẫn chưa thực sự thấy rõ giới hạn năng lực của Maresca. Tại Chelsea, ông giúp đội bóng giành chức vô địch Club World Cup và Conference League. Trận chung kết gặp PSG tại Mỹ được xem là màn thể hiện chiến thuật xuất sắc nhất, khi Maresca vượt mặt Luis Enrique về mặt đấu trí.

Các học trò của ông từng đánh bại Barcelona 3-0 hay cầm hòa Arsenal dù chơi thiếu người. Nhưng Maresca cũng chịu tiếng thất thường — những màn trình diễn bùng nổ thường đi kèm với chuỗi sa sút khó giải thích, như thất bại trước Leeds hay Atalanta, rồi chuỗi một thắng lợi trong bảy trận khiến ghế nóng tại Stamford Bridge lung lay.

Nhiều người trong nội bộ Chelsea cho rằng lỗi không hoàn toàn thuộc về HLV. Kỷ luật yếu kém là vấn đề tích tụ từ trước, còn chiến lược chuyển nhượng ưu tiên cầu thủ trẻ khiến đội hình thiếu ổn định. Người kế nhiệm Liam Rosenior không thể vực dậy đội bóng, vô tình chứng minh Maresca đã làm tốt nhất có thể với nguồn lực sẵn có.

Bóng đá như cờ vua

Cầu thủ nhìn chung tôn trọng Maresca, nhưng cũng xem ông là người kỷ luật đến mức cứng nhắc. Noni Madueke từng bị gạch tên khỏi đội hình chỉ vì thái độ tập luyện không đạt chuẩn. Ngược lại, Maresca cũng muốn xây dựng tập thể gắn bó như gia đình. Sau khi cùng Leicester City lên hạng Championship, các học trò từng kéo đến nhà ông lúc 2h sáng để ăn mừng.

“Maresca ám ảnh chiến thuật. Ông ấy coi bóng đá là cờ vua,” tiền vệ Kiernan Dewsbury-Hall chia sẻ trên Monday Night Football. “Mỗi vị trí, mỗi đường chuyền đều có lý do. Bạn phải luôn biết đồng đội đứng ở đâu.”

Luận văn 42 trang của Maresca tại trường Coverciano (Italy) phân tích sự tương đồng giữa bàn cờ và sân bóng từng gây chú ý. Ông đặc biệt coi trọng kiểm soát khu trung lộ, áp dụng lối hậu vệ biên bó vào trong tương tự cách Guardiola xây dựng Man City. Maresca so sánh lối di chuyển này với quân mã trên bàn cờ.

Là tín đồ của trường phái kiểm soát vị trí, Maresca đề cao sở hữu bóng và tổ chức đội hình chặt chẽ. Nhưng không phải CĐV nào cũng hài lòng. Tại Chelsea lẫn Leicester, ông bị chê bai vì thứ bóng đá chậm và an toàn. Sau trận Chelsea thắng Leicester 1-0, Maresca còn đáp trả người hâm mộ: họ không nên chờ đợi “bóng đá kiểu chơi PlayStation.”

Từ học viện AC Milan đến ghế nóng Etihad

Maresca lớn lên trong gia đình có cha và ông nội đều làm ngư dân ở Pontecagnano Faiano. Năm 10 tuổi, ông rời nhà gia nhập học viện AC Milan. Thời cầu thủ, Maresca từng thi đấu tại Anh cùng Graham Potter ở West Brom, sau đó khoác áo Juventus — nơi làm chung với Zinedine Zidane, Alessandro Del Piero dưới trướng Carlo Ancelotti.

Trong sự nghiệp huấn luyện, Manuel Pellegrini là người ảnh hưởng sâu sắc nhất. Maresca gọi Pellegrini là “cha đỡ đầu”, từng theo ông đến West Ham học việc trước khi tự mình dẫn dắt.

Ngoài bóng đá, Maresca nổi tiếng với đam mê đọc sách. Ông từng khoe đọc “Bóng đá và Cờ vua” trong kỳ nghỉ ở Maldives sau khi chia tay Chelsea. Trên kệ của ông còn có “Tư Duy: Nhanh Và Chậm” của Daniel Kahneman và “Thiền định” của Marcus Aurelius.

Maresca không phải kiểu HLV cố làm vừa lòng dư luận. Ông thẳng thắn, đôi lúc sắc lạnh trong các buổi họp báo, từng công khai yêu cầu Chelsea mua trung vệ sau chấn thương của Levi Colwill. Mâu thuẫn với ban lãnh đạo Chelsea cuối cùng dẫn tới cuộc chia tay đầu năm nay.

Giờ đây, thách thức lớn nhất trong sự nghiệp đang đợi Maresca tại Man City: bước ra khỏi cái bóng của Guardiola và xây dựng một triều đại riêng. Với một HLV chưa bao giờ thiếu tự tin như Maresca, có lẽ đây chính là điều ông chờ đợi nhất.